Een bezoek aan de tandarts is voor veel mensen iets wat ze liever uitstellen, maar regelmatige controles zijn goed voor je gebit en je gezondheid. De mondgezondheid heeft meer invloed op je lichaam dan de meeste mensen denken. Problemen in je mond kunnen samenhangen met andere klachten, zoals hart en vaatziekten of diabetes. Toch gaan Nederlanders gemiddeld maar één keer per jaar naar de tandheelkundige praktijk. Dat is voor sommigen al voldoende, maar voor anderen is vaker gaan verstandiger.
Wat de tandarts doet tijdens een controle
Tijdens een gewone controle kijkt de mondzorgprofessional naar de staat van je tanden en kiezen. Hij of zij controleert of er gaatjes zijn, hoe het tandvlees erbij staat en of er andere opvallende zaken zijn. Ook wordt er soms een röntgenfoto gemaakt om problemen op te sporen die niet met het blote oog te zien zijn. Tandsteen, dat is een harde aanslag op je tanden, wordt vaak verwijderd door de mondhygiënist. Die werkt in veel praktijken samen met de tandarts. Een controle duurt gemiddeld zo’n tien tot vijftien minuten. Dat is kort, maar in die tijd kan een ervaren behandelaar al veel zien.
Veelvoorkomende behandelingen en ingrepen
Gaatjes zijn de meest bekende reden voor een behandeling. Een gaatje ontstaat doordat bacteriën in je mond zuren aanmaken die het tandglazuur aantasten. Als dat niet op tijd wordt behandeld, kan de schade groter worden en de zenuw in de tand bereiken. Dan is een wortelkanaalbehandeling nodig, wat een stuk ingrijpender is dan een gewone vulling. Naast gaatjes zijn ook tandvleesproblemen veel voorkomend. Ontsteking van het tandvlees heet gingivitis en kan, als het niet behandeld wordt, leiden tot parodontitis. Dat is een aandoening waarbij het bot rond de tanden aangetast wordt. Tijdig ingrijpen voorkomt dat je tanden los komen te staan of zelfs uitvallen.
Angst voor de tandarts en hoe je ermee omgaat
Naar schatting heeft een op de vijf mensen last van tandartsangst. Die angst ontstaat vaak door een nare ervaring in het verleden, of door verhalen van anderen. Gelukkig zijn moderne praktijken steeds meer gericht op het op zijn gemak stellen van patiënten. Veel tandheelkundige praktijken bieden rustige omgevingen, uitgebreide uitleg voor elke stap en de mogelijkheid om pauzes in te lassen tijdens een behandeling. In ernstige gevallen bestaat de mogelijkheid om onder lachgas of zelfs onder algehele narcose behandeld te worden. Praten met de behandelaar over je angst is de eerste stap. Die bespreekbaarheid maakt een groot verschil voor mensen die al jaren de behandelstoel mijden.
Kosten en vergoeding van tandzorg
In Nederland valt tandzorg voor volwassenen grotendeels buiten de basisverzekering. Dat betekent dat je de meeste behandelingen zelf moet betalen, tenzij je een aanvullende verzekering hebt. Kinderen tot 18 jaar zijn wel gedekt vanuit de basisverzekering. De kosten voor een eenvoudige controle liggen rond de 25 tot 35 euro, maar een wortelkanaalbehandeling of kroon kan al snel honderden euro’s kosten. Het is slim om de tarieven van je praktijk vooraf op te vragen, want tandartsen mogen hun eigen tarieven bepalen binnen de maximumtarieven die de Nederlandse Zorgautoriteit vaststelt. Een aanvullende tandartsverzekering vergoedt een deel van de kosten, maar let goed op het jaarlijkse maximum en de wachttijd die veel verzekeraars hanteren voordat de vergoeding ingaat.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet je naar de tandarts?
De aanbevolen frequentie verschilt per persoon. Voor de meeste volwassenen is één keer per jaar voldoende. Mensen met een verhoogd risico op problemen, zoals mensen met diabetes of mensen die veel suiker eten, gaan beter twee keer per jaar. Je behandelaar kan je vertellen wat voor jou verstandig is.
Wat is het verschil tussen een tandarts en een mondhygiënist?
Een tandarts stelt diagnoses en voert behandelingen uit zoals het plaatsen van vullingen, kronen of het trekken van tanden. Een mondhygiënist richt zich vooral op het schoonhouden van je gebit en het voorkomen van problemen. De mondhygiënist verwijdert tandsteen, geeft poetsinstructies en behandelt beginnende tandvleesontsteking. Beide beroepen vullen elkaar aan.
Wat kun je doen als je kiespijn hebt maar niet meteen terecht kunt?
Bij kiespijn is het verstandig zo snel mogelijk contact op te nemen met de praktijk, ook als het weekend is. Veel regio’s hebben een tandartsenpost voor spoedeisende klachten buiten kantooruren. In de tussentijd kan een pijnstiller zoals ibuprofen tijdelijk verlichting geven. Vermijd heel warme of koude dranken, want die kunnen de pijn verergeren.
Is tandartsbezoek voor kinderen verplicht?
Er is geen wettelijke verplichting om kinderen naar de tandarts te brengen, maar het wordt sterk aangeraden. Al zodra de eerste tand doorkomt, is het goed om een afspraak te maken. Vroeg beginnen met controles helpt kinderen wennen aan de omgeving en voorkomt dat problemen onopgemerkt blijven. Tandzorg voor kinderen tot 18 jaar valt onder de basisverzekering.
